Yarasalar

Bilinmesi gereken kelimeleri göster/gizle

Böcekçil: çoğunlukla böcekleri yiyen hayvan.

Eko: ses dalgalarının bir nesneye çarptıktan sonra geri dönmesi.

Frekans: ses dalgalarının oluşturduğu titreşim sıklığı. Genellikle saniyedeki devir sayısına göre ölçülmektedir.

Navigasyon: yön bulmak.

Tozlaşma: bitkilerde fertilizasyon sürecinin bir parçası olarak çiçeklerin dişi organı ile erkeklik organı arasındaki polen alışverişine tozlaşma denir. Kuşlar ve böcekler, bitki özü toplarken, genellikle polenleri bir çiçekten diğerine taşırlar ve bu sebeple bunlara polen taşıyıcı denilmektedir.

bat

Uçan bir soluk yarasa.

Güneşin battığı sırada hiç gökyüzüne baktınız mı? Bazı hayvanların etrafta uçtuğunu gördünüz mü? En başta onların kuş olduğunu düşünebilirsiniz. Biraz izledikten sonra onların kuşlar gibi uçmadığını farkedersiniz. Onlar süzülerek uçmazlar, daha düzensiz ve tahmin edilemez bir seyir izlerler. Bu durumda muhtemelen yarasa görüyorsunuzdur.

Yarasalar hakkında yalnış bilinenler

İnsanlar gibi, yarasalar da memelidir. Onlar sıcakkanlıdır, kıllarla kaplıdır, yavrularına bakarlar. İnsanlardan farklı olarak, yarasaların kanatları vardır ve bu sayede uçabilirler. Dış görünüşlerindeki farklılıklar bir yana bırakıldığında, iç görünüşlerinde yarasaların kemiklerine baktığımızda, kuşlara ve hatta insanlara çok benzediğini görürüz.

Muhtemelen şu ifadeyi duymuşsunuzdur: “yarasa gibi kör”. Aslında yarasalar oldukça iyi görebilirler. Hatta yarasalar, insanlar gibi, duyabilir, koklayabilir ve hissedebilirler. Zamanının büyük bir çoğunluğunu günışığında geçiren insanlardan farklı olarak, yarasalar gececil canlılardır ve bu sebeple onları sadece geceleri görürsünüz. Yarasalar karanlıkta yemek bulmak için yüksek frekanslı ses dalgalarını kullanırlar ve en sevdikleri yiyecek olan böcekleri bulmak ve yakalamak için ekolarını kullanırlar. Ses dalgaları çok yüksektir, insanlar duyamaz, ancak yarasalar ve balina gibi bazı diğer hayvanlar yemek bulmak için ses dalgaları ve ekolarını kullanırlar. Buna ekolokasyon denilmektedir.

Yarasanın anatomisi

Yarasanın anatomisi

Yarasalar ilginç bir anatomiye sahipler. Yarasaların anatomisini kuşlar ve insanlarla karşılaştırdığınızda, bazı benzerlikler görürsünüz.

Her yerde yarasa bulabilirsiniz

Yarasaların, Antartika dışında her kıtada yaşadığını biliyor muydunuz? Bu, yarasaları Alaska’nın en kuzeyinde bulabileceğiniz gibi, Arjantin’in en güneyinde de bulabileceğiniz anlamına gelmektedir. Neredeyse 1000 farklı yarasa türü vardır ve yarasa türlerinin büyük bir çoğunluğu havanın güzel ve sıcak olduğu ekvator yakınlarında tropikal alanlarda yaşarlar.

Yarasalar farklı boyutlardadır

Yarasalar şaşırtıcı derecede birbirinden farklı boyutlarda olabilir. Dünyanın en küçük yarasası Tayland’da bulunan yabanarısı yarasadır. Bu yabanarısı yarasının vücudu (üç kat daha hızlıdır) sizin baş parmağınız boyutundadır, bir sentten daha hafiftir ve 15.24 cm (6 inç) boyutunda kanat genişliğine sahiptir. En büyük yarasa rekoru ise Uçan Tilki’ye aittir. Bu yarasaların kanat genişliği 1.8 metre (6 feet) kadar geniş olabilir. Uçan tilkiler meyve yiyen yarasalardır ve Asya, Avusturalya, Endonezya ve Filipinler dahil olmak üzere tropik alanlarda bulunurlar.

Bir yarasa evini ne iyi yapar?

Farklı türlerde yarasalar farklı yerlerde konaklarlar. Bazı yarasalar ağaç kavuklarında veya büyük yaprakların altında yaşarlar. Bazı yarasalar ağaç kabuklarının altında yaşarlar ve bazıları ise ağaç dallarına asılırlar. Bazı yarasa türleri mağaralarda, kayalıklarda ve terkedilmiş madenlerde yaşarlar. Mağaralar birçok yarasaya ev sahipliği yapabilir. Örneğin, Teksas’ta bulunan Bracken Mağarası 20 milyon Meksikan kuyruksuz yarasaya ev sahipliği yapmaktadır. Burada, dünyanın en kalabalık ikinci şehri olan Mexico City’de yaşayan insan sayısından daha fazla yarasa bulunmaktadır. Bazı yarasalar mağaralarda yaşamaktan hoşlanırken, bazı yarasalar şehirlerde yaşamaktan hoşlanırlar. Şehir yarasaları  köprülerin ve binaların altında bulunabilirler. Hatta bazı yarasalar yarasa evlerinde yaşamaktadır. Yarasa evleri, insanların yarasaların dikkatini çekmek için yaptıkları kuşevlerine benzeyen küçük tahta kutular şeklindedir.

Neden biri yarasaların dikkatini çekmek ister?

bat in blanket

Soluk yarasa, Meksika’da ve Amerika Birleşik Devletleri’nin batısında bulunan böcekçil bir yarasadır. Soluk yarasalar yerde sürünen avları duyabilmek için büyük kulaklarını kullanırlar.

Yarasaların insanlara oldukça yardımcı olduğunu biliyor muydunuz? Yarasalar çok fazla böcek yerler. Bu şekilde çok fazla böcek yemeleri sebebiyle, sizi rahatsız edecek daha az böcek bulunur. Çiftçiler, yarasalar sayesinde daha az böcek ilacı kullanıp, ilaç masrafından tasarruf ettikleri için yarasaları severler.

Tropik alanlarda, meyve ve bitki özü yiyen yarasalar çiçeklerin tozlaşması ve tohumların dağılması için önemlidir. Hatta, 300’den fazla tropik bitki, tohum dağılımı ve tozlaşma için yarasalara bağlıdır. Muz, mango, avakado, hurma ve incir bunlara dahildir. Tohumların dağılmasıyla, yarasalar, insanların tahrip ettiği yağmur ormanlarının yeniden oluşumuna yardımcı olurlar.

Bu sizi şaşırtabilir, ancak vampir yarasalar da insanlar için çok önemlidir. Vampir yarasaların salyalarında özel bir kimyasal madde vardır ve bu kanın pıhtlaşmasını önler. Bu, yarasaların, ineklerden ve domuzlardan kolaylıkla kan içmesine olanak sağlar. Bilim adamları bu kimyasal madde üzerinde çalışmışlardır ve kan pıhtılaşması ve kalp spazmı hastalığında insanlara fayda sağlayan bir ilacın gelişiminde kullanmışlardır.

Yarasalardan korkmalı mıyım?

Birçok insan yarasadan korkar, çünkü bütün yarasaların kuduz olduğunu düşünürler. Tüm diğer memeliler gibi yarasalarda kuduz olabilir. Ancak, çok az yarasa kuduzdur. Ayrıca hatırlanacağı üzere, sadece kuduz bir hayvan sizi ısırırsa veya bu hayvanın salyasıyla temas ederseniz kuduz kapabilirsiniz. Bu sadece bir yarasaya bakarak kuduz olamayacağınız anlamına gelmektedir.

Bazı insanlar yarasalar saça takılacağını düşünür. Bu da doğru değildir. Yarasalar oldukça iyi uçarlar ve sizin saçınıza doğru uçmaktan kolaylıkla kaçınabilirler.

View Citation

You may need to edit author's name to meet the style formats, which are in most cases "Last name, First name."

Bibliographic details:

  • Article: Yarasa
  • Author(s): Elizabeth Hagen
  • Translator(s): Melis YUKSEL
  • Publisher: Arizona State University School of Life Sciences Ask A Biologist
  • Site name: ASU - Ask A Biologist
  • Date published: November 16, 2018
  • Date accessed: December 18, 2018
  • Link: https://askabiologist.asu.edu/explore/yarasa

APA Style

Elizabeth Hagen. (2018, November 16). Yarasa, (Melis YUKSEL, Trans.). ASU - Ask A Biologist. Retrieved December 18, 2018 from https://askabiologist.asu.edu/explore/yarasa

American Psychological Association. For more info, see http://owl.english.purdue.edu/owl/resource/560/10/

Chicago Manual of Style

Elizabeth Hagen. "Yarasa", Translated by Melis YUKSEL. ASU - Ask A Biologist. 16 November, 2018. https://askabiologist.asu.edu/explore/yarasa

MLA 2017 Style

Elizabeth Hagen. "Yarasa", Trans. Melis YUKSEL. ASU - Ask A Biologist. 16 Nov 2018. ASU - Ask A Biologist, Web. 18 Dec 2018. https://askabiologist.asu.edu/explore/yarasa

Modern Language Association, 7th Ed. For more info, see http://owl.english.purdue.edu/owl/resource/747/08/
soluk yarasa
Yarasa türlerinden biri olan soluk yarasanın büyük kulakları avını bulmasına yardımcı olur.
English version:

Be Part of
Ask A Biologist

By volunteering, or simply sending us feedback on the site. Scientists, teachers, writers, illustrators, and translators are all important to the program. If you are interested in helping with the website we have a Volunteers page to get the process started.

Donate icon  Contribute

Share this page:

 

Share to Google Classroom